Dierbare broeders en zusters, 

Laten wij ons allen verheugen in de Heer: onze Verlosser is geboren in de wereld. Vandaag is ware vrede tot ons gekomen vanuit de hemel. Zo zingt de liturgie op kerstavond en zo weerklinkt de proclamatie van Bethlehem in de kerk: Het Kind dat geboren is uit de maagd Maria is Christus de Heer, gezonden door de Vader om ons te redden van zonde en dood. Hij is onze vrede. Hij die de haat en vijandschap heeft overwonnen met de barmhartige liefde van God. Om deze reden is de geboorte van de Heer de geboorte van de vrede. Jezus werd geboren in een stal, omdat er geen plek voor Hem was in de herberg. Zodra Hij geboren was, wikkelde zijn moeder Maria Hem in doeken en legde Hem in een kribbe. De Zoon van God, door wie alle dingen zijn geschapen, wordt niet verwelkomd en zijn wieg is een schamele voerbak voor dieren. Het eeuwige woord van de Vader, dat de hemel niet kan bevatten, koos ervoor op deze manier in de wereld te komen. Uit liefde wilde Hij geboren worden uit een vrouw, om onze menselijkheid te delen. Uit liefde accepteerde Hij armoede en afwijzing en identificeerde Hij zich met hen die werden afgewezen en buitengesloten. Bij de geboorte van Jezus hangt de fundamentele keuze al in de lucht die de leidraad is van ’t hele leven van de Zoon van God tot zijn dood aan ’t het kruis. 

De keuze om ons de last van de zonde niet te laten dragen, maar om die voor ons te dragen, om die voor ons op zich te nemen. Dit kon alleen Hij doen. Maar tegelijkertijd heeft dat laten zien wat alleen wij kunnen doen: En dat is ons deel van de verantwoordelijkheid dragen. Ja, want God, die ons zonder ons heeft geschapen, kan ons niet redden zonder ons. Dat wil zeggen, zonder onze vrije wil om lief te hebben. Zij die niet liefhebben, worden niet gered, ze zijn verloren. En wie zijn broeder, die hij ziet, niet liefheeft, kan God niet liefhebben, die hij nooit heeft gezien. 

Zusters en broeders, dit is de weg van vrede: verantwoordelijkheid. Als ieder van ons, op elk niveau, in plaats van anderen te beschuldigen eerst de eigen tekortkomingen erkennen zou en God ervoor vergeving zou vragen en tegelijkertijd in de schoenen zou gaan staan van hen die lijden, solidariteit zou tonen met hen die zwakker en meer onderdrukt zijn, dan zou de wereld veranderen. 

Jezus Christus is onze vrede, vooral omdat Hij ons bevrijdt van zonde en daarnaast omdat Hij ons de weg wijst om conflicten te overwinnen. Alle conflicten, van interpersoonlijke tot internationale conflicten. Zonder een hart vrij van zonden, een hart dat vergeven is, kunnen we geen vreedzame mannen en vrouwen en bouwers van vrede zijn. Daarom werd Jezus geboren in Bethlehem en stierf Hij aan het kruis: Om ons van de zonde te bevrijden. Hij is de Redder. Met Zijn genade kan en moet ieder van ons ons steentje bijdragen om haat, geweld, tegenstand af te wijzen en dialoog, vrede en verzoening te beoefenen. 

Op deze feestdag wil ik alle christenen een warme en vaderlijke groet sturen. Vooral degenen die in het Midden-Oosten wonen en die ik onlangs heb ontmoet tijdens mijn eerste apostolische reis. Ik heb naar hun angsten geluisterd en ik ken hun gevoel van machteloosheid tegenover machtsverhoudingen die hen overstijgen, maar al te goed. Het Kind dat vandaag in Bethlehem geboren wordt, is dezelfde Jezus die zegt: In Mij zullen jullie vrede bezitten. In de wereld zal benauwenis jullie deel zijn, maar houd moed: Ik heb de wereld overwonnen. Van Hem roepen wij rechtvaardigheid, vrede en stabiliteit aan voor Libanon, Palestina, Israël en Syrië vertrouwend op deze goddelijke woorden: Gerechtigheid brengt vrede voort, rust en veiligheid zijn haar vruchten. 

Wij vertrouwen het hele Europese continent toe aan de Vredesvorst en vragen Hem u te blijven inspireren met gemeenschaps- en samenwerkingszin trouw aan zijn christelijke wortels en geschiedenis in solidariteit en gastvrijheid voor mensen in nood. 

Laten we in het bijzonder bidden voor het geteisterde Oekraïense volk: Moge het gebrul van wapens ophouden. En mogen de betrokken partijen met steun van de internationale gemeenschap de moed vinden om op oprechte, directe en respectvolle manier in dialoog te gaan. 

Van het kind van Bethlehem vragen wij om vrede en troost voor de slachtoffers van alle oorlogen die in de wereld plaatsvinden vooral voor hen die vergeten zijn en voor hen die lijden onder onrecht, politieke instabiliteit, religieuze vervolging en terrorisme. Daarbij denk ik vooral aan onze broeders en zusters in Soedan, Zuid-Soedan, Mali, Burkina Faso en de Democratische Republiek Congo. 

Laten we de laatste dagen van ’t Jubeljaar van Hoop bidden tot de mensgeworden God voor ’t dierbare volk van Haïti, dat elke vorm van geweld daar moge ophouden en dat zij mogen voortgaan op het pad van vrede en verzoening. 

Moge het Kindje Jezus in Latijns-Amerika de mensen inspireren die politieke verantwoordelijkheid dragen zodat er, bij het aangaan van de vele uitdagingen ruimte kan worden gegeven aan dialoog voor het algemeen goed en niet aan ideologische en partijdige uitsluitingen. 

Wij vragen de Vredevorst om Myanmar te verlichten met het licht van een toekomst van verzoening: Om de jongere generaties weer hoop te geven het hele Birmese volk te begeleiden op paden van vrede en hen te begeleiden die leven zonder huis, veiligheid of vertrouwen in morgen. 

Wij vragen Hem de oude vriendschap tussen Thailand en Cambodja te herstellen en te zorgen dat de betrokken partijen blijven werken aan verzoening en vrede. 

We vertrouwen Hem ook de volkeren van Zuid-Azië en Oceanië toe die zwaar op de proef zijn gesteld oor de recente verwoestende natuurrampen die hele bevolkingen zwaar hebben getroffen. Te midden van deze beproevingen nodig ik iedereen uit om vol overtuiging onze gezamenlijke inzet te vernieuwen om wie lijdt te helpen. 

Dierbare broeders en zusters, in de duisternis van de nacht was er het ware licht, dat elke mens verlicht en dat in de wereld moest komen, maar zijn eigen mensen hebben Hem niet opgenomen. Laten we ons niet overweldigen door onverschilligheid tegenover hen die lijden. Want God is niet onverschillig tegenover onze ellende. Door mens te worden, neemt Jezus onze kwetsbaarheid op zich. Hij identificeert zich met ieder van ons. Met wie niets meer hebben en alles verloren hebben, zoals de inwoners van Gaza. Met wie leven in de greep van honger en armoede, zoals het Jemenitische volk. Met wie hun thuisland ontvluchten om elders een toekomst te zoeken zoals de vele vluchtelingen en migranten die de Middellandse zee oversteken of het Amerikaanse continent doorkruisen. Met wie hun baan zijn kwijtgeraakt en met wie een baan zoeken zoals veel jongeren die moeite hebben om een baan te vinden. Met wie worden uitgebuit, zoals te veel onderbetaalde arbeiders. Met wie in de gevangenis zitten en vaak onder onmenselijke omstandigheden leven. 

De aanroeping van vrede die uit elk land opstijgt, bereikt het hart van God zoals een dichter schrijft: niet de vrede van een wapenstilstand of het visioen van de wolf en het lam, maar eerder zoals in het hart als de spanning voorbij is en we alleen kunnen spreken van een grote vermoeidheid. Laat hem opbloeien als wilde bloemen omdat het veld het nodig heeft: wilde vrede. Laten we op deze heilige dag ons hart openen voor onze broeders en zusters die in nood zijn en pijn lijden. Daardoor openen we ons hart voor het Kindje Jezus dat ons met open armen verwelkomt en zijn goddelijkheid aan ons openbaart: Aan diegenen die Hem toch opnamen heeft Hij het vermogen gegeven om kinderen te worden van God. 

Over een paar dagen eindigt het Jubeljaar. De Heilige Deuren zullen gesloten worden. Maar Christus, onze hoop, blijft altijd bij ons. Hij is de deur die altijd open staat, die ons leidt naar het goddelijke leven. Dat is het goede nieuws van deze dag: Het Kind dat geboren is, is de mensgeworden God. Hij komt niet om te veroordelen, maar om te redden. Zijn verschijning is geen vluchtige verschijning. Hij komt om te blijven en zichzelf te geven. In Hem wordt elke wond genezen en vindt elk hart rust en vrede. De geboorte van de Heer is de geboorte van de vrede. Ik wens u allen oprecht een vreedzame kerst. 

Zalig Kerstmis. De vrede van Christus heerse in uw hart en in uw familie. En moge dan de zegen van de almachtige God van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest op u neerdalen en daar altijd blijven. Amen.